بررسی رفتارهای غیراخلاقی در فضای سایبری از دیدگاه فقه و حقوق موضوعه

چکیده:

یکی از مشکلات جوامع انسانی در دنیای امروز، رفتارهای غیر اخلاقی است که در فضای سایبری صورت می‌گیرد و چون به حیثیت و آبروی افراد و گاه حریم خصوصی آنان لطمه وارد می‌کند از اهمیت فراوانی برخوردار است. با گسترش کاربران فضای مجازی و استفاده روزافزون رایانه در تمام ابعاد زندگی بشر، انواع و نحوه وقوع این جرایم روزبه‌روز بیشتر شده و پرسش‌های فراوانی را پیش روی پژوهشگران در حوزه فقه و حقوق قرار داده است. در این پژوهش سعی شده است ابتدا کلیاتی در رابطه با فضای سایبری مطرح شود و سپس به تبیین رفتارهای غیراخلاقی که در این فضا صورت می‌گیرد پرداخته شود. آن‌گاه دیدگاه‌های فقهی و حقوقی در مورد این رفتارها بیان شود. پرونوگرافی (هرزه‌نگاری)، قوادی، روابط نامشروع، توریسم سکسی، قمار، تدلیس در نکاح، دست‌یابی غیرمجاز، شنود غیرمجاز، استفاده غیر مجاز، قذف، افترا، توهین، نشر اکاذیب، افشای سرّ از مطالبی است که در این تحقیق از دیدگاه حقوقی و فقهی مورد بررسی قرار گرفته و قواعد و ادله مرتبط در این مورد نقل شده است. براساس تحلیلِ دلایل موجود از لحاظ فقهی، رفتارهای غیراخلاقی ذکر شده حرام است و از میان مجازات‌های شناخته شده در فقه امامیه چنان‌چه جرم انجام شده منطبق با عنوان افساد فی الارض باشد یا منطبق با جرایم مستوجب حد باشد، مرتکب، به همان مجازات محکوم می‌شود و در غیر این‌صورت مجازات تعزیر شامل حال او خواهد شد. از لحاظ حقوقی هم قانون‌گذار به جرم‌انگاری این رفتارها پرداخته و برای هر کدام، مجازات متناسبی را اعم از حبس و جزای نقدی و تنبیه بدنی در نظر گرفته است.