Call of duty
نویسنده: عبدالرضا آتشینصدف
کال آف دیوتی در نگاه اول تا آن اندازه بازی جذابی است که بازیکنهایش در هر سطح سنی، به فکر حرکتهای نرم صورت گرفته برای توجیه خشونتهای نظامی امریکا و کوبیدن تمامی دشمنان و منتقدان امریکا نباشند.
به جرئت میتوان گفت که یکی از مشهورترین و مدرنترین بازیهای رایانهای سه بعدی، بازیCall of duty (ندای وظیفه) است. یک بازی با محتوای جنگی که به صورت سوم شخص بازی میشود و فرد بازیکن در آن، یک نظامی امریکایی است که مأموریتهای مختلفی را در مراحل مختلف بازی بر عهده میگیرد.
مأموریتهایی که البته گاهی به مرگ بازیکن نیز منجر میشود و در مرحله بعد هویت یکی دیگر از اعضای گروه جایگزین میشود. عمده سناریوسازیهای بازی کال آف دیوتی یا به قول گیمخورها «کال»، بر اساس ماجراهای واقعی جنگ جهانی دوم بوده و برخی دیگر نیز که عمدتاً سناریوهای پیشرفتهتری دارند، بر اساس فرضیاتی مثل حمله به امریکا، ترور، جنگ قدرتهای هستهای و از این قبیل است.
روایت منطقی از یک جنگ واقعی، خطاپذیری معقولانه دشمن و بازیکن، نگاهی واقعی به جنگافزارهای مختلف و بهویژه جنگافزارهای روز دنیا و مقدم بودن مؤلفههای واقعیت بر جنبه سرگرمی بازی از جمله امتیازاتی است که توانسته است کال آف دیوتی و بهویژه modern war fare ۳ یا همان کال آف دیوتی نسخه هشتم را با جذابیتهای مختلفی برای بچهها و بیشتر از آنها برای بزرگسالان مواجه کند. جذابیتهای که البته توانسته است سود فراوانی را نصیب شرکتهای Infinity Ward و treyarch به عنوان دو شرکت اصلی سازنده کال آف دیوتی کند. بر اساس بخشی از اطلاعات ویکی پدیا، کال آف دیوتی (modern war fare۳) تنها در فوریه سال ۲۰۱۲ بیش از ۴۰ میلیون کاربر ماهانه فعال داشته است.
در واقع این بازی خطرناک، تا آن اندازه مهم هست که حتی هنگام رونمایی نسخههای مختلف آن، خبرگزاریهای بزرگی مثل رویترز نیز نسبت به انتشار اخبار و تصاویر مربوط به رونمایی از کال آف دیوتی اقدام کنند.
نقد
باید اذعان کرد که کال آف دیوتی در نگاه اول، تا آن اندازه بازی جذابی است که بازیکنهایش در هر سطح سنی، به فکر حرکتهای نرم صورت گرفته در این بازی برای توجیه خشونتهای نظامی امریکا و کوبیدن تمامی دشمنان و منتقدان امریکا نباشند. یکی از اهدافی که بازیکنان کال آف دیوتی در تمام طول بازی نسخههای modern war fare به دنبال آن هستند، مبارزه با حملات موشکی بزرگ و تروریسم است. مسئلهای که البته در سیاست خارجی امریکا نیز همواره به عنوان توجیه حملات نظامی و دیپماتیک امریکا علیه کشورهای مختلفی مثل عراق، افغانستان، کره شمالی و حتی روسیه و ایران مبنا قرار گرفته است.
شما در نسخههای مدرن وار فار کال آف دیوتی به دنبال فردی به نام «عمران زاکایف» هستید. پیرمردی با ریشی بلند که جمله «اقتصاد ما را نابود کردند، فرهنگ ما را نابود کردند»، بخشی از سخنرانی او در بازی کال آف دیوتی است. پیرمردی که قصد دارد امریکا و کشورهای مخالف آرمانش را موشکباران کند و البته در این راه با «خالد الاسد» به عنوان یکی دیگر از دشمنانی که تیم امریکایی بازی به دنبال اوست، همراه و متحد میشود. مردی که البته سلف او یعنی «ولادیمیر ماکاروف» (یکی دیگر از دشمنان طرح شده در مجموعه بازیهای Modern war fare نیز همین اهداف را دنبال میکند و البته مورد حمایت زاکایف هم هست.
در واقع، بازیکن کال آف دیوتی در بازی خود از بیش از ۲۳ نوع سلاح سبک روز دنیا و آخرین مهارتهای فناوری و نظامی امریکا استفاده میکند تا به یک هدف دست یابد و آن جلوگیری از موشکباران و وقوع ترور! در جهان است. دو مسئلهای که البته به وفور و همواره در ادبیات چهرههایی نظیر باراک اوباما، جرج بوش، هنری کیسینجر، کاندولیزا رایس، هیلاری کلینتون، ریچارد هاس و سایر چهرههای امریکایی در مواجهه با جهان مطرح شده و میشود.
این مدعا که کال آف دیوتی، پادگان مجازی ارتش امریکاست، ادعای چندان بیراهی نیست. شما در کال آف دیوتی آموزش میبینید که با انواع سلاحها و جنگافزارهای امریکایی کار کنید. آموزشی که البته پیش از آنکه بخواهد به شما نحوه کار مجازی با این سلاحها را آموزش دهد به ذهن شما این مسئله را خطور میدهد که امریکا سلاحهایی در اختیار دارد که هیچ دشمنی از شرّ آنها در امان نیست و این جنگافزارها با قدرتهای تکنولوژیکی که دارند در مقابل تمام هدفهای احتمالی اعم از دریایی، هوایی، زرهی و جنگهای جدید، کارآمدی قابل توجه و البته تعیین کنندهای دارند.
کارآمدی تعیین کنندهای که شما در طول بازی به وضوح نیز آنها را در مقابل دشمنان عربی، روسی، آفریقایی و سایر ملیّتهایی که گاهی در طول تاریخ خود در مقابل امریکا ایستادهاند میبینید و تجربه میکنید. تفنگهایی که به جای دوربین از رادار استفاده میکنند، ریموتهایی که امکان کنترل موشکهای هوا به زمین را به سرباز میدهند، سپرهایی که با هیچ گلولهای سوراخ نمیشوند، کلتهای رگباری، بارِت (تفنگهای نشانهزن)های پر قدرتی که هدف خاص را در مسافتهای بالای ۲۵۰۰۰ متر هدف قرار میدهند و… همه و همه در کنار هیجانی که استفاده از آنها در نسخههای modern war fare کال آف دیوتی به شما میدهد، همانند یک ویروس به جان بازیکن وارد میشوند و همواره به او امریکایی بودن این تجهیزات پیشرفته را گوشزد میکنند.
سایه اندیشه امریکایی
دشمن در یکی از راهبردهای خود در هجوم نرم، همواره از هر فضای محرزی که با بینندگان و مخاطبان فراوان همراه باشد، استفاده میکند تا مبانی ذهن خود را مطرح کند. مفهومی مثل یک فینال فوتبال که تمام شرکتهای بزرگ دنیا برای تبلیغ روی پیراهنهای بازیکنها و یا دور زمین با یکدیگر رقابت میکنند.
سازندگان کال آف دیوتی، هنگامی که بازیکن سوم شخص به هر دلیلی میبازد (میمیرد) بر روی صفحهای که گویا تار شدن چشمهای سرباز پس از مرگ اوست، جملاتی را از چهرههایی مثل هنری کیسینجر، کاندولیزا رایس، مارتین لوترکینگ، لائو تزو و… بر روی صفحه قرار میدهند.
جملاتی که به زبان انگلیسی است؛ اما کاربری که یک بازیکن همیشگی محسوب میشود، پس از مدتی میتواند با خواندن آنها معانیشان را نیز متوجه شود. معانی تأکید شدهای که از یک تئوری نرم با عنوان «جزیره درخشان بر فراز بلندی» پیروی میکنند و هدف اصلی آنها تربیت کردن یک مخاطب (که عموم این مخاطبان در بازی کال آف دیوتی نوجوان و جوان هستند) بر اساس معارف امریکایی است.
حمله مجازی به دشمنان امریکا
شما در نسخه جدید کال آف دیوتی و در سایر نسخههایی که با عنوان Modern war fare به بازار عرضه شدهاند، شاید در عمق هیجانی بازی و در برخی مراحل آن متوجه نشوید که در حال حمله به جنگجویان عرب زبان و در سالنی هستید که یک سخنرانی عربی در آن در حال پخش است. اگر مشتری پر و پا قرص صحبتهای سیدحسن نصرالله بوده باشید، به راحتی شباهتهای فراوان لحن و صدای آن را با سخنرانیهای نصرالله درمییابید. شما همینطور مشغول بازی هستید و معلوم نیست که گاهی صدای «الله اکبر» که از جانب سربازان دشمن شنیده میشود را نیز میشنوید یا نه؟ و باید گفت که در واقع اگر حتی شما این صدا را به وضوح نشنوید و یا به آن توجه نکنید، ضمیر ناخودآگاه به راحتی آن را میشنود و ضبط میکند و به مرور این حقیقت را در ذهن یک کاربر حک میکند که «فریاد الله اکبر، یعنی دشمن، خون و گلوله».
از امریکای پیشرفته تا جهان سراسر نامدرن
دشمنانی که شرکتهای سازنده کال آف دیوتی آنها را در مقابل بازیکن قرار میدهند، دشمنانی کمخرد نشان داده شدهاند. سربازانی که حمله آنها و روشهایی که برای کشتن به کار میبرند، انسان را به یاد سرخپوستها و آدمخوارها میاندازد. سیاهپوستهایی که کلاشینکف را مانند یک تکه چوب خشک در دست میگیرند، سربازان عرب زبانی که سرهای خود را با چفیه پوشاندهاند، چریکهایی که فقط با یک اسلحه سبک ساده میجنگند و جلیقه ضد گلوله ندارند و غیره. این در حالی است که بازیگران امریکایی در کال آف دیوتی و بهویژه در نسخههای modern war fare جملگی کماندوهای ورزیدهای هستند که همواره بر اساس نقشه و اصول روشمند به دشمن حمله میکنند. بهویژه آنکه بازیکن سوم شخص(کاربر) تحت فرماندهی یک کاپیتان یا یک گروهبان امریکایی دیگر قرار دارد و از جانب او راهنمایی میشود. (به این تعبیر که مرگ هر از گاهی او هم به دلیل اشتباهات فردی اوست، نه به دلیل نقشهای که ارتش امریکا طرح کرده است.)
این نکته را نباید از یاد برد که در نسخههای مدرن کال آف دیوتی، دشمنان گروه امریکایی، انسانهایی نشان داده شدهاند که با حیواناتی مثل کفتار و یا سگهای آدمخوار به دیگران حمله میکنند، از سوزاندن اجساد سربازان دشمن ابایی ندارند و به سربازان امریکایی در اوج مظلومیت!!! و هنگامی که زخمی شدهاند تیر خلاص میزنند.
این مفاهیم در ذهن کاربران بازی کال آف دیوتی به راحتی این مفهوم را نمایان میکند که دشمنان ارتش امریکا بیش از آنکه قوی و یا خطرناک باشند انسانهایی با تفکرات بدوی هستند که هیچ نشانهای از انسانیت و مدرن بودن در آنها نیست. انسانهایی که حتی مغزهای متفکر آنها نظیر عمران زاکایف و یا ماکاروف نیز فقط به فکر آدمکشی و ترورند.
پایش سبک زندگی، سال سوم، شماره ۱۲، فروردین ۱۳۹۵، صفحات ۱۱۴-۱۱۷.
